باشگاه خبرنگاران جوان ؛ جواد فراهانی - ستارهشناسان تاکید می کنند که ماه دائماً توسط شهابسنگها بمباران میشود، اما مشاهده تشکیل یک دهانه بزرگ جدید یک اتفاق نادر است. تصاویر گرفته شده قبل و بعد از تشکیل این دهانه خاص، اطلاعات ارزشمندی را در اختیار دانشمندان قرار داده است.
به گفته دانشمندان، در شبهای صاف، میتوان لکههای تیرهای را روی سطح ماه کامل مشاهده کرد. اینها فرورفتگیهای عظیمی هستند که در نتیجه برخوردهای بزرگ ایجاد شدهاند، علاوه بر دهانههایی در مناطق روشنتر. از آنجایی که ماه آب و هوا، رودخانه یا باد ندارد، هر جسمی که به سطح آن برخورد کند، اثری پاکنشدنی از خود به جا میگذارد.
برخورد شهابسنگ در بهار ۲۰۲۴، دهانهای روی سطح ماه با قطر ۲۲۵ متر، معادل عرض دو زمین فوتبال، ایجاد کرد. دانشمندان با استفاده از دوربین مدارگرد شناسایی ماه، تصاویر منطقه را قبل و بعد از تشکیل دهانه مقایسه کردند.
پیش از این، بزرگترین دهانه شهاب سنگی مشاهده شده در طول ماموریت مریخ نورد تقریباً ۷۰ متر قطر داشت، اما این دهانه جدید بیش از سه برابر بزرگتر است. طبق مدلهای علمی، انتظار میرود چنین برخوردهایی تقریباً هر ۱۳۹ سال یک بار در هر منطقه مشخصی از سطح ماه رخ دهد، و مشاهده این رویداد در این مدت کوتاه پس از وقوع، فرصتی بسیار نادر است.

دایره قرمز نشان دهنده لبه دهانه است و نقاط قرمز نشان دهنده دهانههای قدیمیتر هستند. دهانه جدید قیفی شکل و تقریباً ۴۳ متر عمق دارد و دارای دیوارهای شیبدار است. قطعات سنگی بزرگ پرتاب شده، برخی تا ۱۳ متر قطر، در امتداد لبه آن پراکنده شدهاند. توزیع آوار نشان میدهد که برخورد از جنوب غربی آغاز شده است و مواد به صورت الگویی شبیه زبان به سمت شمال پرتاب شدهاند. در این الگو، مناطقی از مواد شیشهای تیره مشاهده شد که ناشی از ذوب شدن سنگ به دلیل گرمای برخورد و انجماد سریع بعدی آن است.
دانشمندان از تصاویر با وضوح بالا که قبل و بعد از تشکیل دهانه گرفته شدهاند، برای دستیابی به دادههای منحصربهفرد استفاده میکنند. این اولین باری است که عکسهایی از یک دهانه با این اندازه، قبل و بعد از برخورد، در دسترس قرار گرفته است که به تأیید و بهبود مدلهای تشکیل دهانه، نه تنها در ماه، بلکه در سراسر منظومه شمسی کمک خواهد کرد.
منبع: science.mail.ru