باشگاه خبرنگاران جوان؛ مهدی سیف تبریزی - چهل‌ونهمین روز «دفاع مقدس سوم» با پیروزی دیگری برای ایران و جبهه مقاومت همراه بود؛ پیروزی‌ای که در سطح میدانی و سیاسی، خود را در تحمیل یک آتش‌بس ۱۰روزه در لبنان به طرف مقابل نشان داد. رژیم صهیونیستی و ایالات متحده، در چارچوب فشار‌های ناشی از تحولات میدان، ناگزیر به اجرای این آتش‌بس شدند؛ آتش‌بسی که یکی از شروط اصلی بسته ۱۰بندی ایران برای هرگونه توقف درگیری میان ایران و طرف آمریکایی–صهیونیستی محسوب می‌شد.

تثبیت دستاورد‌های میدانی و تحمیل آتش‌بس

در ادامه این تحول میدانی، دولت جمهوری اسلامی ایران، مطابق با توافقات صورت‌گرفته، اقدام به بازگشایی مدیریت‌شده تنگه هرمز کرد. این تصمیم از طریق پیام عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، به‌صورت رسمی اطلاع‌رسانی شد. عراقچی در این پیام، با اشاره به بازگشایی مشروط تنگه در بازه زمانی باقی‌مانده تا پایان آتش‌بس، تصریح کرد که عبور کشتی‌ها صرفاً از مسیر‌های مورد تأیید ایران امکان‌پذیر خواهد بود. همچنین ممنوعیت عبور شناور‌های نظامی، الزام به هماهنگی قبلی و دریافت مجوز‌های لازم از سوی مراجع ایرانی، از جمله شروط تعیین‌شده برای تردد در این آبراهه راهبردی عنوان شد؛ شروطی که به‌روشنی نشان می‌داد حاکمیت عملیاتی ایران بر این شاهراه حیاتی نه‌تنها کاهش نیافته، بلکه در قالبی دقیق‌تر و هوشمندانه‌تر اعمال شده است.

مدیریت مقتدرانه تنگه هرمز و شکست روایت‌سازی دشمن

در سوی مقابل، آمریکا بار دیگر تلاش کرد شکست‌های میدانی خود را در قالب عملیات روانی و جنگ روایت‌ها جبران کند. دونالد ترامپ در فاصله‌ای کوتاه، با انتشار سلسله پیام‌هایی در شبکه تروث سوشیال، کوشید بازگشایی مشروط تنگه هرمز را به‌عنوان «دستاورد فشار‌های واشنگتن» جلوه دهد؛ در حالی که واقعیت میدانی دقیقاً خلاف این ادعا را نشان می‌داد. وی با طرح مجموعه‌ای از ادعا‌های بی‌پایه، از «توقف برنامه هسته‌ای ایران»، «تحویل ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنی‌شده و توقف کامل برنامه غنی‌سازی»، «توافق بر باز بودن دائمی هرمز»، «ادامه اجرای محاصره دریایی ایران» و حتی «پیشرفت در توافق صلح» سخن گفت؛ ادعا‌هایی که بیش از آنکه بازتاب واقعیت باشد، تلاشی آشکار برای پوشاندن شکست‌های راهبردی آمریکا در منطقه محسوب می‌شود. این جنگ روانی البته در کوتاه‌مدت اثراتی بر بازار انرژی گذاشت و قیمت نفت را تحت‌تأثیر فضای هیجانی تا بیش از ۱۰ درصد کاهش داد؛ اما این واکنش، بیش از آنکه ناشی از تغییر واقعی در معادلات عرضه باشد، نتیجه مستقیم عملیات رسانه‌ای و فضای‌سازی مصنوعی واشنگتن بود.

پاسخ قاطع تهران به عملیات روانی واشنگتن

در ادامه، مقامات جمهوری اسلامی ایران با صراحت به این جنگ ادراکی و رسانه‌ای پاسخ دادند. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، با تشریح دقیق سازوکار بازگشایی تنگه هرمز تأکید کرد که هیچ کشتی متخاصم اجازه عبور از این آبراهه را نخواهد داشت و تمامی تردد‌ها تحت نظارت کامل و بر اساس تشخیص مراجع ذی‌صلاح ایرانی انجام می‌شود؛ موضوعی که بار دیگر نشان داد کنترل واقعی در میدان، نه در توییت‌ها و عملیات رسانه‌ای، بلکه در اختیار ایران است.

در ادامه پاسخگویی مسئولین ایرانی به جنگ روانی ترامپ که به منظور اثرگذاری بر مسیر دیپلماسی و میدان طرح ریزی شده بود محمدباقر قالیباف رئیس مجلس و مسئول تیم مذاکره کننده کشورمان در توئیتی شبانه ترامپ را درغگو خطاب و با اشاره به پست‌های وی در فضای مجازی وی را دروغگو خطاب کرد. از جمله: توافق با ایران بر سر بازگشایی دائمی تنگه هرمز، مین روبی مشترک تنگه هرمز، برگزاری جلسه مذاکره تا آخر هفته، مذاکرات مستقیم با طرف ایرانی توسط شخص ترامپ، حضور در اسلام آباد برای مذاکرات مستقیم با طرف ایرانی، قبول غنی سازی صفر از سوی طرف ایرانی، خروج ۴۰۰ کیلو اورانیوم غنی شده ۶۰ درصد از کشور و تحویل آن به آمریکا و عدم ارتباط آتش بس لبنان به فشار ایران از این دست دروغ‌ها هستند که ترامپ در یک بازه زمانی کوتاه نزدیک به دو ساعته پس از خبر اعلام بازگشایی مشروط و مدیریت شده تنگه هرمز توسط ایران منتشر کرد.

بازگشت کامل کنترل به وضعیت عملیاتی ایران

اما روند رویداد‌های در اطراف تنگه هرمز به همینجا ختم نشد و در پنجاهمین روز جنگ درست در زمانی که چندین کشتی باری و نفتکش براساس توافقات انجام گرفته در حال عبور از تنگه هرمز بودند قرارگاه خاتم النبیا در بیانیه‌ای شدید الحن و مقتدرانه اعلام کرد که مدیریت تنگه هرمز بار دیگر به‌صورت کامل به وضعیت کنترلی پیشین بازگشته است.

این قرارگاه ضمن اشاره به «حسن نیت» ایران در اجازه عبور محدود به کشتی‌های نفتکش و تجاری به این نکته اشاره می‌کند که بازگشت محدودیت‌های به واسطه بدعهدی‌های مکرر طرف آمریکایی در ادامه دادن به راهزنی دریایی (محاصره دریایی) مربوط می‌گردد و تردد در این آبراهه صرفاً تحت چارچوب‌های تعیین‌شده از سوی جمهوری اسلامی ایران امکان‌پذیر است. این دقیقا همان نقطه‌ای است که ایران تصمیم به تغییر موضوع و بستن مجدد تنگه هرمز گرفت.

این اقدام، در واقع پاسخ عملی و میدانی به رفتار‌های متناقض و غیرقابل اعتماد طرف آمریکایی در روند‌های اخیر بود؛ پاسخی که بار دیگر نشان داد ایران در مواجهه با فشار و بدعهدی، از ابزار‌های واقعی قدرت در میدان بهره می‌گیرد، نه از مواضع صرفاً اعلامی.

نبض هرمز در اختیار تصمیم تهران

در جمع‌بندی این تحولات، یک واقعیت بنیادین بیش از هر زمان دیگری خودنمایی می‌کند: شکست کامل پروژه روایت‌سازی آمریکا در برابر واقعیت‌های میدانی. آنچه در رسانه‌های غربی و به‌ویژه از سوی ترامپ به‌عنوان «موفقیت دیپلماتیک» و «کنترل بحران» بازنمایی شد، در عمل چیزی جز یک عملیات روانی مقطعی نبود که به‌سرعت در برابر واقعیت‌های سخت میدان فرو ریخت. تنگه هرمز، برخلاف ادعا‌های تبلیغاتی، نه از مدار کنترل ایران خارج شد و نه حتی لحظه‌ای از دایره مدیریت راهبردی تهران فاصله گرفت.

امروز روشن‌تر از همیشه مشخص شده است که تنگه هرمز نه یک ابزار در دست دشمن، بلکه یک اهرم فعال و راهبردی در اختیار جمهوری اسلامی ایران است؛ اهرمی که در لحظه و بر اساس منطق میدان، می‌تواند سطح فشار، کنترل و تنظیم معادلات منطقه‌ای را تغییر دهد. در چنین شرایطی، آنچه تعیین‌کننده است نه توییت‌ها و روایت‌سازی‌های رسانه‌ای، بلکه اراده مستقر در میدان است؛ و این واقعیت، بار دیگر نشان داد که جمهوری اسلامی ایران نه‌تنها بازیگر منفعل نیست، بلکه طراح و تعیین‌کننده اصلی قواعد در یکی از حساس‌ترین گلوگاه‌های ژئوپلیتیک جهان است.