باشگاه خبرنگاران جوان؛ محبوبه کباری - تنگه هرمز کلید واژه این روزهای رسانه‌های جهان است که هر بار، ترس عجیبی بر پیکر کشورهای جنگ‌طلب می‌اندازد؛ آن‌ها که روزی با تهدیدها و تحریم‌ها تلاش می‌کردند خود را قدرت اول جهان نشان دهند‌ این روزها، کارشان به جایی رسیده است که اقتصادشان به یک کلاف سردرگم تبدیل شده است و به بن‌بست اقتصادی رسیده‌اند که هر بار، به مصاحبه‌ها، توییت‌ها و کمک از کشورهای دیگر چنگ می‌زنند تا بلکه راهی برای نجات خود پیدا کنند. امّا  شرایط به گونه‌ای پیش رفته است که این کشورهای جنگ‌طلب، در باتلاقی که خود درست کرده‌اند بیشتر فرو می‌روند و این موضوع را می‌توان از داده‌ها و آمار و مطالب منتشر شده از طرف کارشناسان و تحلیلگران و اندیشکده‌های مختلف آن‌ها متوجه شد که در میان مطالب مرتبط با حوزه اقتصادی، تنگه هرمز بیش از همه جلب توجه می‌کند و این نشان می‌دهد که یک مُهره کلیدی است! 

در روز‌های گذشته، دالیو، بنیان‌گذار شرکت سرمایه‌گذاری (Bridgewater Associates) هشداری منتشر کرد که لحن تندی داشت.

او نوشت که درگیری میان ایالات متحده، اسراییل و ایران یک نبرد سرنوشت‌ساز بر سر تنگه هرمز خواهد بود، و نتیجه آن بسیار فراتر از تعیین قیمت نفت پیش خواهد رفت؛ به‌طوری‌که این نبرد مشخص می‌کند که آیا نظم جهانیِ تحت رهبری آمریکا باقی خواهد ماند یا نه؟

به گفته دالیو، اگر آمریکا به عنوان قدرت جهانی کنترل درگیری را ازدست بدهد پیامد‌های سنگینی در پیش خواهد داشت که می‌توان به ازدست دادن اعتماد متحدان و طلبکاران، ازبین رفتن جایگاه ارز ذخیره، فروش دارایی‌های بدهی آمریکا و تضعیف دلار به ویژه در برابر طلا اشاره کرد.

نکته شایان ذکر این است که دالیو شکست احتمالی آمریکا در تنگه هرمز را با موضوع تحقیر شدن بریتانیا در جریان بحران سوئز مقایسه کرده است؛ رویدادی که از نظر بسیاری از تاریخ‌نگاران باعث پایان امپراتوری جهانی بریتانیا شده است.

از نگاه دالیو، این الگو در طول ۵۰۰ سال گذشته بار‌ها تکرار شده و او در این باره گفته است: قدرتی در حال صعود، امپراتوری غالب را بر سر یک مسیر تجاری حیاتی به چالش می‌کشد، در حالی که جهان نظاره‌گر است و سرمایه و اتحاد‌ها به سرعت به سوی طرف پیروز متمایل می‌شوند.

به زعم دالیو، این جنگ برای آمریکایی‌ها بیشتر به موضوع قیمت بنزین ارتباط دارد و سیاستمداران آن بیشتر به نتیجه انتخابات میان‌دوره‌ای توجه دارند.

گفتنی است که دالیو تأکید کرده است: «اگر پرزیدنت ترامپ نشان دهد که خود و ایالات متحده واقعاً می‌توانند آن چه گفته‌اند را انجام دهند - یعنی این جنگ را با حفظ آزادی عبور از تنگه هرمز و از میان برداشتن تهدید ایران برای همسایگان و جهان به پایان برسانند - این امر اعتماد جهانی به قدرت او و آمریکا را به شدت تقویت خواهد کرد.»

سید احسان خاندوزی، وزیر اسبق اقتصاد درمورد تأثیر شرایط جنگی بر اقتصاد و نقش موثر تنگه هرمز گفت: شرایط در میدان نظامی و حوزه تنگه هرمز کاملاً به نفع ایران است؛ اگرچه در روز‌های اخیر، رژیم صهیونیستی و کشور‌های جنگ‌طلب تصمیم گرفته‌اند تا حدّی استراتژی جنگی خود را به سمت عاصی کردن مردم در شهر پیش ببرند و احتمالاً برای زیرساخت‌ها و زندگی شهری، برنامه‌هایی را تشدید خواهند کرد. امّا مردم کشور در میدان خیابان، این نقشه‌های رژیم صهیونیستی را نقش برآب کردند و در این میان، پاسخ متقابل حوزه زیرساختی ما به حدی برای کشور‌های منطقه، کابوس عجیبی ایجاد کرده است که تبعاتش تا مدت‌ها، برای آنها در حوزه زیرساخت‌های کشور‌های منطقه جبران نخواهد شد.

خاندوزی ادامه داد: آن چه که موازنه را به شکل غیرمتعارفی برهم زده مسئله تنگه هرمز است و ترامپ با کاری که الان انجام داده است یک تهدید کاملاً غیرفعال و بالقوه تحت عنوان تنگه هرمز را به یک تهدید فعال تبدیل کرده است و این تهدید فعال فقط علیه خودش عمل نمی‌کند بلکه جمله‌ای که دالیو، بنیان‌گذار شرکت سرمایه‌گذاری (Bridgewater Associates) دارد این است که آمریکا با افتادن در دام اسراییل کاری کرده است که تغییر ژئوپلتیک خاورمیانه زودتر از موعد خودش اتفاق بیفتد.

وزیر اسبق اقتصاد گفت: تا الان درمورد تأثیر تنگه هرمز بر نفت و قیمت فرآورده‌های نفتی و بنزین و گازوییل و زنجیره‌های مرتبط با فرآورده‌های صنعتی و کود‌ها و تراشه‌ها و حوزه‌های مختلف صحبت کردیم و نکته جدید و متفاوت این است که برخی از صاحب نظران در متن اقتصاد سرمایه‌داری آمریکایی می‌گویند که نتیجه نهایی را نه قیمت نفت و کالا‌ها بلکه حاکمیت تنگه هرمز تعیین خواهد کرد و از آن به عنوان نبرد نهایی و پایانی و در واقع، (Final Battle) نام برده می‌شود.

خاندوزی گفت: این صاحب نظران اقتصادی می‌گویند مهم نیست که قیمت نفت به ۱۵۰ دلار بالاتر و پایین‌تر برسد. اگر جمهوری اسلامی ایران بتواند از خلال این تهدید آمریکا برای خودش فرصت اشراف بر تنگه هرمز بسازد از این پس، نتیجه موازنه‌های اقتصادی و سیاسی و امنیتی باید با یک عنصر جدید تنظیم شود و اندیشکده‌های خودشان اذعان می‌کنند که دیگر شرایط خاورمیانه و نه فقط ایران به قبل از جنگ رمضان برنخواهد گشت.

دونالد ترامپ حماقتی را مرتکب شده است که ایران پافشاری می‌کند یک اهرم بالقوه و فعال بسازد.

وزیر اسبق اقتصاد ادامه داد: ترکیب دو تنگه هرمز و باب‌المندب به عنوان دو تنگه راهبردی منطقه باعث می‌شود که کار طول نکشد و با وجود ترکیب شدن این دو تنگه با هم، پیش از موعد دو ماهه می‌توانیم به اهداف لرزه بازار انرژی و سایر بازار‌های جهانی دست پیدا کنیم. امّا این اتفاق در بدترین سناریو هم که رخ ندهد شروع اشراف حاکمیتی برای ایران در تنگه را به وجود می‌آورد که خودش معادله‌ها را تغییر خواهد داد.