از آتش تا آب؛ ضرورتِ احیای طبیعت لرستان
لرستان سرزمینی است که نشانههای زندهی طبیعت در آن زیاد است؛ از پوششهای گیاهی دامنهها تا رودخانهها و چشماندازهای کوهستانی. با این حال، تجربهی سالهای اخیر نشان داده که این زیباییِ طبیعی، نیازمند مراقبت و اقدامِ مستمر است.
باشگاه خبرنگاران جوان؛ رضوان پاک منش- غییرات اقلیمی، کاهش بارشهای مؤثر در برخی دورهها، فرسایش خاک، آتشسوزیهای پراکنده و تخریب پوشش گیاهی، همگی باعث شدهاند که حفظ و احیای طبیعت فقط یک آرزو نباشد؛ یک ضرورت اجتماعی است.
در چنین زمینهای، پویشهای درختکاری نه فقط یک حرکت نمادین، بلکه میتوانند تبدیل به نقطهی شروع برای بازسازی رابطهی ما با زمین شوند؛ رابطهای که اگر قطع شود، پیامدش را در هوا، خاک، آب و حتی معیشت مردم میبینیم.
پویش درختکاری در لرستان از جنس امید است، اما امیدِ واقعی؛ امیدی که با برنامه همراه میشود. درختکاری زمانی اثرگذار است که صرفاً «کاشت» نباشد، بلکه «نگهداری» و «تضمین بقای نهالها» را هم دربر بگیرد. طبیعت برای رشد دادنِ گیاه، زمان میخواهد، آب میخواهد، مراقبت میخواهد و مهمتر از همه، انتخاب درست گونهی مناسبِ اقلیم منطقه است. به همین دلیل است که در یک پویش موفق، کارشناسان منابع طبیعی و محیطزیست، نهال را با توجه به شرایط اقلیمی و خاک هر منطقه انتخاب میکنند؛ و گروههای داوطلب، همراه با آموزشهای لازم، کار را تا مرحلهی استقرار نهال دنبال میکنند.
سهم لرستان از طرح پویش درختکاری در کشور۳۰ میلیون درخت است
سمانه حسنپور رئیس سازمان مدیریت و برنامهریزی لرستان پیش از این با حضور استاندار و مدیران ارشد استان، ضمن شرکت در مراسم درختکاری در حاشیه ساختمان جدید استانداری، از کاشت درخت گردو در این منطقه خبر داد.
وی اعلام کرد که این محوطه قرار است به یک باغ میوه تبدیل شود تا به عنوان میراثی برای مردم لرستان باقی بماند.
حسنپور با اشاره به هزینههای بالغ بر ۳۰۰ میلیارد تومانی برای ساخت ساختمان و محوطه استانداری اظهار داشت که این بنا در آستانه بهرهبرداری قرار دارد و اعتبارات تجهیزات آن نیز تا ابتدای هفته آینده ابلاغ خواهد شد.
وی تأکید کرد که این اقدام درختکاری با دستور استاندار و با هدف ایجاد فضای سبز پیرامون مرکز مدیریت استان صورت گرفته است.
رئیس سازمان مدیریت و برنامهریزی لرستان در ادامه به اهمیت حفاظت از جنگلها و پیشبرد پویش یک میلیارد درخت در کشور پرداخت و خاطرنشان کرد که سهم لرستان از این طرح ۳۰ میلیون درخت است.
وی تصریح کرد که برای تحقق این هدف و همچنین حفاظت از جنگلها در برابر آتشسوزیهای احتمالی در فصل خشک، اعتبارات لازم پیشبینی خواهد شد.
حسنپور همچنین افزود که طی ابتدای سال جاری دو مکاتبه رسمی برای دریافت سریعتر تخصیصهای عمرانی انجام شده و در دیدار با مسئولان سازمان برنامه و بودجه کشور نیز بر ضرورت تخصیص سریع بودجههای چهارصد و پنج برای مناطق زاگرس تأکید شده است.
وی در پایان اعلام کرد که لرستان در رتبه دوازدهم رشد اعتبارات مصوب کشور قرار دارد و جزئیات دقیق سهم منابع طبیعی پس از تعیین تکلیف در شورای برنامهریزی توسعه و دریافت دستورالعملهای نهایی تا پایان ماه اردیبهشت مشخص خواهد شد
کاهش فرسایش خاک و بهبود کیفیت زمین
وقتی خاک شُل و بدون پوشش گیاهی باشد، بارشهای سنگین یا باد میتواند آن را جابجا کند. ریشهی درختها و پوشش گیاهیِ همراه، مثل سپری طبیعی عمل میکند و خاک را نگه میدارد.
درختها با بهبود ساختار خاک و افزایش نفوذپذیری، به مدیریت بهتر آب کمک میکنند. البته این اثر زمانی معنا پیدا میکند که نهالها در زمان مناسب کاشته شوند و برنامهی آبیاری و مراقبت انجام شود.
جنگلها و زیستگاههای سالم، پناهگاه پرندگان و حشرات مفید هستند. با کاشت درست و اصولی، پویایی اکوسیستم منطقه افزایش پیدا میکند؛ یعنی طبیعت فقط «سبزتر» نمیشود، «زندهتر» هم میشود.
شاید بزرگترین اثر پویشها، آموزشی باشد که در دلِ مشارکت ایجاد میشود. وقتی کودکان و نوجوانان با دست خود نهالی را میکارند، در واقع یک درس بلندمدت درباره احترام به زمین دریافت میکنند. این تجربه بعدها در تصمیمهای روزمرهشان اثر میگذارد: کمتر زباله ریختن، رعایت محیط، مراقبت از فضای سبز و مطالبهگری مسئولانه.
اما برای اینکه پویش درختکاری لرستان واقعاً «پایدار» باشد، چند اصل باید جدی گرفته شود:هر نهال، حتی کوچک، یک وعدهی بزرگ برای نسلهای بعد است. وعدهی هوای سالمتر، خاکِ پایدارتر، طبیعتِ مقاومتر و جامعهای که یاد گرفته کنار هم بایستد و برای محیط زندگیاش مسئولیت بپذیرد.
پس اگر در لرستان قرار است «حرکت»ی شکل بگیرد، باید از همین امروز با آگاهی، سازماندهی و استمرار همراه شود. کاشتن درخت، آغاز راه است؛ نگهداری و پیگیری، ادامهی همان راه؛ و مشارکت مردمی، موتور حرکت را روشن نگه میدارد.
