باشگاه خبرنگاران جوان - انوشیروان محسنی بندپی معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری روز یکشنبه در نشست برخط اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو برای اعلام رای نهایی پرونده ثبت جهانی قلعههای الموت و استحکامات وابسته که در قزوین برگزار شد، گفت: ثبت جهانی این اثر ارزشمند، افتخاری بزرگ برای مردم ایران و بهویژه مردم استان قزوین و منطقه تاریخی الموت است.
وی ضمن قدردانی از تلاشهای انجامشده برای آمادهسازی و پیگیری این پرونده، افزود: از تمام کسانی که در استانداری قزوین، فرمانداریها، دستگاههای اجرایی و همچنین مردم شریف الموت نقشآفرینی کردند تا ظرفیتها و استعدادهای این سرزمین تاریخی و تمدنی به شکوفایی برسد، صمیمانه تشکر میکنیم.
محسنی بندپی ادامه داد: امروز همه ما خوشحالیم و به خود میبالیم که یکی از آثار مهم تاریخی و تمدنی استان قزوین در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد و نام الموت بار دیگر در سطح جهانی درخشید.
معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری با اشاره به جایگاه تاریخی قزوین اضافه کرد: قزوین با موقعیت خاص جغرافیایی، فرهنگی و تاریخی خود همواره در تحولات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی ایران نقشآفرین بوده و آثار تمدنی بسیار زیادی در این استان وجود دارد که هر یک بخشی از هویت تاریخی کشور را روایت میکنند.
وی ادامه داد: کاروانسرای سعدالسلطنه، مسجد جامع قزوین، عمارت کلاهفرنگی و دیگر بناهای ارزشمند این استان، نشاندهنده پیشینه عمیق فرهنگی و تمدنی قزوین هستند و امروز نیز با ثبت جهانی قلعههای الموت و استحکامات وابسته، برگ زرین دیگری در تاریخ این استان رقم خورد.
به گفته محسنی بندپی، ثبت جهانی قلعههای الموت به عنوان سیامین اثر تاریخی ایران در فهرست میراث جهانی، نشاندهنده استمرار تمدن ایرانی و جایگاه ویژه این سرزمین در تاریخ منطقه و جهان اسلام است.
وی بیان کرد: قلعه الموت که همچنان بر فراز البرز با شکوه و اقتدار ایستاده است، نماد مقاومت، هوشمندی، معماری دفاعی و هویت تاریخی ایران به شمار میرود و امروز پیام اقتدار فرهنگی این سرزمین را به جهان مخابره میکند.
معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری با اشاره به شهرت جهانی قلعه الموت اضافه کرد: این قلعه به دلیل نقش مهم خود در تاریخ ایران و جهان اسلام، همواره مورد توجه پژوهشگران، گردشگران و علاقهمندان به میراث فرهنگی بوده است.
محسنی بندپی افزود: ساختار دفاعی، معماری خاص و موقعیت راهبردی قلعه الموت نشان میدهد که در آن دوران، دانش مهندسی، معماری و مدیریت دفاعی به شکل قابل توجهی در ساخت و اداره این مجموعه به کار گرفته شده بود.
وی با اشاره به پیشینه فرهنگی قلعه الموت گفت: روایتهایی درباره نگهداری بیش از ۴۰۰ هزار جلد کتاب در این قلعه وجود دارد که نشاندهنده جایگاه علمی، فرهنگی و تمدنی این مجموعه تاریخی است.
معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری یادآور شد: الموت بار دیگر تاریخساز شد و ما به این تاریخسازی افتخار میکنیم، ثبت جهانی قلعههای الموت و استحکامات وابسته را به مردم ایران، مردم استان قزوین و همه دوستداران میراث فرهنگی تبریک میگوییم.
قلعه الموت با مشارکت جامعه مدنی جهانی شد
مریم مهدوی سرپرست ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان قزوین نیز در این نشست با قدردانی از همراهی مردم، فعالان میراث فرهنگی و جامعه مدنی اظهار کرد: ثبت جهانی قلعههای الموت و استحکامات وابسته، نتیجه مشارکت گسترده و همدلی جمعی برای معرفی یکی از شاهکارهای تاریخی ایران به جهان است.
مهدوی افزود: از تمام کسانی که با مشارکت، همراهی و تلاش خود، بهویژه جامعه مدنی، ما را در این مسیر یاری کردند، قدردانی ویژه دارم؛ زیرا این همراهی ارزشمند باعث شد پروندهای منسجم، دقیق و بدون عیب و نقص برای ثبت جهانی ارائه شود.
وی با بیان اینکه قلعه الموت تنها یک اثر تاریخی نیست، افزود: قلعه الموت بهعنوان قلب تپنده اسماعیلیان، جایگاهی کمنظیر در تاریخ، فرهنگ و تمدن ایران دارد و امروز با ثبت جهانی آن، بخشی مهم از هویت تاریخی این سرزمین در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار گرفت.
سرپرست میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی قزوین ادامه داد: این اثر ارزشمند با معماری کمنظیر، موقعیت راهبردی، ساختار دفاعی هوشمندانه و پیوند عمیق با تاریخ اندیشه و مقاومت، بهدرستی بهعنوان یک شاهکار بیبدیل در جهان شناخته شد.
مهدوی تصریح کرد: قلعههای الموت و استحکامات وابسته، نشاندهنده نبوغ معماران و مهندسان ایرانی در استفاده از طبیعت، کوهستان و شرایط محیطی برای ایجاد مجموعهای دفاعی، فرهنگی و تاریخی است. همین ویژگیها، این پرونده را به یکی از برجستهترین نمونههای میراث فرهنگی ایران تبدیل کرد.
این مسئول با اشاره به اهمیت مشارکت نهادهای تخصصی، پژوهشگران، فعالان محلی و مردم منطقه در روند آمادهسازی این پرونده گفت: ثبت جهانی الموت حاصل کار فردی یا اداری نبود، بلکه نتیجه یک تلاش جمعی بود؛ تلاشی که از دل مردم، کارشناسان، مدیران و دوستداران میراث فرهنگی برخاست و امروز ثمره آن در سطح جهانی دیده شد.
سرپرست میراث فرهنگی قزوین تاکید کرد: ثبت جهانی قلعه الموت، مسئولیت ما را در حفاظت، معرفی و مدیریت این میراث ارزشمند سنگینتر میکند و باید با برنامهریزی دقیق، زمینه حضور گردشگران، پژوهشگران و علاقهمندان را فراهم کنیم.
مهدوی گفت: امروز قزوین بیش از گذشته در نقشه میراث جهانی میدرخشد و الموت میتواند به محور توسعه گردشگری فرهنگی، تقویت اقتصاد محلی و افزایش توجه جهانی به ظرفیتهای تاریخی استان تبدیل شود.
صدای تاریخ ایران از الموت جهانی شد
شهرام احمدپور معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار قزوین روز یکشنبه با اشاره به اهمیت معرفی ظرفیتهای تاریخی و فرهنگی ایران در عرصههای جهانی گفت: در شرایطی که فضای بینالمللی با چالشهای جدی، جنگ، تنش و رفتارهای دور از منطق انسانی از سوی برخی قدرتها و کشورهای نوظهور روبهرو است، فرهنگ و تمدن ایرانی - اسلامی بار دیگر توانست پیام صلح، ریشهداری، هویت و اصالت خود را به گوش جهانیان برساند.
وی افزود: خوشحالیم که در بزرگترین رویداد جهانی، صدای تاریخ ایران از قزوین و الموت شنیده شد، صدایی که تنها متعلق به یک جغرافیا نیست، بلکه روایتگر عمق تمدنی ملتی است که قرنها در مسیر علم، اندیشه، فرهنگ، مقاومت، خردورزی و معنویت نقشآفرینی کرده است.
احمدپور با بیان اینکه قزوین یکی از کانونهای مهم تاریخ و تمدن ایران به شمار میرود، تصریح کرد: ریشههای عمیق فرهنگ و هویت ایرانی در این سرزمین، بهویژه در منطقه تاریخی الموت، گواهی روشن بر جایگاه قزوین در شکلگیری و تداوم تمدن ایران است، الموت فقط یک منطقه تاریخی نیست بلکه نماد ایستادگی، اندیشه، هویت و پیوند عمیق مردم این دیار با گذشته پرافتخار ایران اسلامی است.
معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار قزوین ادامه داد: امروز معرفی قزوین در سطح جهانی، تنها یک اتفاق فرهنگی یا تشریفاتی نیست بلکه فرصتی راهبردی برای بازتعریف مسیر رشد استان محسوب میشود، قزوین با برخورداری از سرمایههای تاریخی، فرهنگی، طبیعی، انسانی و اقتصادی میتواند در مسیر توسعه، تعریف تازهای از پیشرفت متوازن، هویتمحور و آیندهنگر ارائه دهد.
وی با تاکید بر اینکه توسعه قزوین نیازمند نگاه جامع و مبتنی بر ظرفیتهای بومی است، افزود: استاندار قزوین با نگاهی نو، مسیر توسعه استان را بر پایه هویت، فرهنگ، مشارکت اجتماعی، سرمایهگذاری هدفمند و توجه به ظرفیتهای تاریخی و تمدنی بازتعریف کردهاند، این رویکرد میتواند قزوین را از یک استان دارای ظرفیت، به استانی پیشرو در حوزه توسعه فرهنگی، گردشگری، اجتماعی و اقتصادی تبدیل کند.
احمدپور بیان کرد: امروز اگر نام قزوین و الموت در عرصه جهانی شنیده میشود، نتیجه تلاش جمعی، همدلی مدیران، همراهی مردم، فعالیت نخبگان، دغدغهمندی فعالان فرهنگی و حمایت دستگاههای ملی است، باید از همه کسانی که در مسیر رشد، معرفی و اعتلای نام قزوین نقشآفرینی کردند، قدردانی کرد.
این مسئول بیان کرد: از مدیران وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، مجموعه مدیریت استان، فعالان فرهنگی، رسانهها، پژوهشگران، هنرمندان و همه دلسوزانی که برای معرفی هویت تاریخی قزوین تلاش کردند، صمیمانه تشکر میکنیم، بیتردید این دستاورد، آغاز مسیری تازه برای قزوین است و مسیری که میتواند آیندهای روشنتر برای استان رقم بزند و جایگاه واقعی قزوین را در ایران و جهان بیش از گذشته نمایان سازد.
ثبت جهانی الموت، فرصتی برای معرفی میراث ایرانی-اسلامی است
حجتالاسلام والمسلمین حسین مظفری امام جمعه قزوین هم در نشست برخط اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو برای اعلام رای نهایی پرونده ثبت جهانی قلعه الموت و استحکامات وابسته اظهار کرد: از تمام کسانی که در طول سالیان گذشته برای به ثمر رسیدن این پرونده تلاش کردند، صمیمانه تشکر میکنم، چراکه این اقدام بزرگ، نتیجه پیگیریها، همت و همکاری مجموعهای از دلسوزان میراث فرهنگی، مسوولان و کارشناسان بوده است.
وی با اشاره به پیشینه تاریخی قلعه الموت افزود: قلعه الموت قدمتی بیش از هزار و ۲۰۰ سال دارد و بنای آن به سال ۲۴۶ هجری قمری بازمیگردد، حسن صباح نیز در سال ۴۸۳ هجری قمری، یعنی حدود ۲۳۰ سال پس از ساخت اولیه این قلعه، در آن مستقر شد و با آغاز مرمت، بازسازی و توسعه این مجموعه تاریخی، زمینه احیا و رونق دوباره آن را فراهم کرد.
امام جمعه قزوین ادامه داد: قلعه الموت به مدت حدود ۱۷۰ سال محل حکومت و استقرار اسماعیلیان بود و در سال ۶۵۴ هجری قمری به تصرف مغولان درآمد و البته حضور دانشمند بزرگ ایرانی، خواجه نصیرالدین طوسی، در این قلعه موجب شد این رخداد بدون خونریزی گسترده رقم بخورد و پس از آن نیز این دانشمند فرهیخته با تاثیرگذاری عمیق بر مغولان، نقشی مهم در انتقال و گسترش فرهنگ غنی ایرانی-اسلامی ایفا کرد.
مظفری با بیان اینکه نام الموت در اصل «الآموت» و به معنای «آشیانه عقاب» بوده است، گفت: این نامگذاری خود نشان دهنده جایگاه ویژه جغرافیایی، تاریخی و نمادین این منطقه است که در طول تاریخ، همواره از اهمیت راهبردی، فرهنگی و تمدنی برخوردار بوده است.
وی با اشاره به پیشینه تاریخی استان قزوین تصریح کرد: قزوین دارای سابقه تمدنی ۸۰ هزار ساله است و در برخی نقاط این استان نیز بناها و آثاری وجود دارد که قدمت آنها به حدود هشت هزار سال پیش بازمیگردد. این پیشینه ارزشمند نشان میدهد قزوین یکی از کانونهای مهم تمدنی ایران بوده و ظرفیتهای فراوانی برای معرفی در سطح ملی و جهانی دارد.
امام جمعه قزوین ثبت جهانی قلعههای الموت را فرصتی مهم برای توسعه فرهنگی و اقتصادی استان دانست و افزود: این موفقیت ارزشمند میتواند زمینه معرفی گستردهتر فرهنگ ایرانیـاسلامی به گردشگرانی باشد که از داخل و خارج کشور به قزوین سفر میکنند، همچنین باید از این ظرفیت برای تقویت خردهفرهنگها، رونق گردشگری و حمایت از فعالان حوزه صنایع دستی بهره گرفت.
مظفری بیان کرد: صنایع دستی ثبتشده از الموت و قزوین که در ۱۶ گروه مختلف تقسیمبندی شدهاند، ظرفیت بزرگی برای توسعه اقتصاد فرهنگی استان به شمار میروند، انواع و اقسام صنایع دستی این منطقه باید در کنار جاذبههای تاریخی و طبیعی الموت مورد توجه قرار گیرد تا از این فرصت جهانی به بهترین شکل استفاده شود.
وی اظهار کرد: همه دستگاهها، نهادها و مردم استان با همکاری و همافزایی کمک کنند تا ثبت جهانی قلعههای الموت به نقطه آغازی برای رونق بیشتر گردشگری، معرفی هویت تاریخی قزوین و بهرهبرداری درست از ظرفیتهای فرهنگی و اقتصادی این منطقه تبدیل شود.