باشگاه خبرنگاران جوان؛ کیمیا قلی‌پور  - محمود حسنلو معاون فناوری و توسعه نوآوری شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه در گفت‌و‌گو با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان از راه‌اندازی خدمت جدید پرداخت مکانیزه سود ناشران در درگاه یکپارچه ذی‌نفعان بازار سرمایه «دارا» خبر داد و گفت: با بهره‌برداری از این خدمت، ناشران بورسی می‌توانند نوبت‌های پرداخت سود مصوب مجمع را مستقیماً و بدون نیاز به مکاتبات و هماهنگی‌های زمان‌بر، در بستری امن، شفاف و هوشمند برنامه‌ریزی و مدیریت کنند.

حسنلو با تشریح ویژگی‌های این خدمت اظهار کرد: پرداخت به‌موقع و دقیق سود، یکی از مهم‌ترین تعهدات ناشران در برابر سهامداران است. به همین دلیل، تلاش کردیم فرآیندی که پیش‌تر به هماهنگی‌های متعدد، ثبت دستی اطلاعات و پیگیری‌های اداری وابسته بود، به یک خدمت یکپارچه، خودکار و خودخدمت تبدیل شود.

او افزود: در معماری جدید، ناشر می‌تواند با مراجعه به درگاه دارا، گروه سهامداران مشمول و زمان موردنظر برای پرداخت را تعیین کند. سامانه برای هر نوبت پرداخت، یک شناسه واریز اختصاصی در اختیار ناشر قرار می‌دهد. پس از آن، به‌محض واریز وجه با شناسه مربوط و احراز شرایط پرداخت، مبلغ به‌صورت خودکار شناسایی و دستور پرداخت سود به حساب بانکی سهامداران برای بانک‌ها ارسال می‌شود.

پایان مکاتبات و هماهنگی‌های زمان‌بر

حسنلو با اشاره به ضرورت عبور از فرآیند‌های سنتی گفت: در روش پیشین، تعیین نوبت پرداخت سود مستلزم تبادل مکاتبات، ارسال مستندات و انجام هماهنگی‌های متعدد میان ناشر و واحد‌های عملیاتی بود. طبیعی است که چنین فرآیندی، علاوه بر تحمیل زمان و هزینه، احتمال تأخیر یا بروز خطا در ثبت اطلاعات را نیز افزایش می‌داد.

او ادامه داد: در خدمت جدید، بخش عمده این مراحل حذف شده و اختیار برنامه‌ریزی پرداخت در چارچوب ضوابط، مستقیماً در اختیار ناشر قرار گرفته است. به این ترتیب، ناشران می‌توانند با سرعت، دقت و استقلال بیشتری تعهدات خود را در قبال سهامداران انجام دهند و هم‌زمان، وضعیت هر نوبت پرداخت را به‌صورت برخط پیگیری کنند.

کاهش ریسک عملیاتی و افزایش شفافیت

معاون فناوری و توسعه نوآوری سپرده‌گذاری مرکزی، کاهش ریسک عملیاتی را یکی از مهم‌ترین دستاورد‌های این طرح دانست و تصریح کرد: هر جا اطلاعات مالی به‌صورت دستی میان چند بخش جابه‌جا شود، احتمال خطا در انتخاب گروه سهامداران، ثبت تاریخ، مبلغ یا سایر اطلاعات وجود دارد. در زیرساخت جدید، اطلاعات به‌صورت سیستمی ثبت و پردازش می‌شود و همین موضوع، احتمال خطای انسانی را به میزان چشمگیری کاهش می‌دهد.

 حسنلو گفت: اختصاص شناسه واریز مجزا به هر نوبت پرداخت نیز موجب می‌شود وجوه واریزی ناشر به‌صورت دقیق و سریع شناسایی و با همان نوبت تطبیق داده شود؛ قابلیتی که ضمن افزایش شفافیت، امکان کنترل، پایش و ردیابی کامل فرآیند را فراهم می‌کند.

او تأکید کرد: هدف ما صرفاً الکترونیکی‌کردن یک فرم یا انتقال یک فرآیند کاغذی به فضای آنلاین نبوده است؛ بلکه چرخه پرداخت سود از مرحله برنامه‌ریزی ناشر تا شناسایی وجه و ارسال دستور پرداخت به بانک، به‌صورت یکپارچه بازطراحی شده است.

پرداخت سود؛ سریع‌تر، دقیق‌تر و قابل پیگیری‌تر

حسنلو درباره آثار این خدمت برای سهامداران گفت: نتیجه نهایی این تحول باید در تجربه سهامدار دیده شود. هرچه فرآیند‌های میان ناشر، سپرده‌گذاری مرکزی و شبکه بانکی یکپارچه‌تر شود، احتمال تأخیر و خطا کاهش می‌یابد و سهامدار نیز می‌تواند سود خود را در زمان مقرر، با اطمینان و شفافیت بیشتری دریافت کند.

او افزود: امکان پایش متمرکز وضعیت پرداخت‌ها و اطلاع‌رسانی درباره واریز‌های موفق یا ناموفق، شرایطی فراهم می‌کند تا مشکلات احتمالی، از جمله نقص در اطلاعات حساب بانکی ثبت‌شده در سجام، سریع‌تر شناسایی و برطرف شود.

دعوت از ناشران برای پیوستن به فرآیند هوشمند پرداخت سود

معاون فناوری و توسعه نوآوری سپرده‌گذاری مرکزی از ناشران خواست از ظرفیت ایجادشده در درگاه دارا استفاده کنند و گفت: این خدمت، پرداخت سود را از یک فرآیند اداری و پرپیگیری، به فرآیندی ساده، شفاف و قابل مدیریت تبدیل می‌کند. ناشران با استفاده از این امکان، علاوه بر کاهش هزینه و بار عملیاتی، می‌توانند تعهد خود به پرداخت منظم و به‌موقع سود را به شکلی ملموس‌تر به سهامداران نشان دهند.

او خاطرنشان کرد: استقبال ناشران از این خدمت، تنها به معنای استفاده از یک ابزار جدید نیست؛ بلکه گامی عملی در جهت ارتقای حاکمیت شرکتی، افزایش پاسخ‌گویی و احترام بیشتر به حقوق سهامداران به شمار می‌رود.

توسعه یک تجربه موفق از صندوق‌های ETF به ناشران

حسنلو با اشاره به تجربه موفق سپرده‌گذاری مرکزی در مکانیزه‌کردن پرداخت سود صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله اظهار داشت: هسته این فناوری پیش‌تر برای پرداخت سود صندوق‌های ETF طراحی و عملیاتی شده بود.